2028 itibarıyla LGS ve YKS’de ölçme yaklaşımı öğrencinin sadece ne bildiğini değil, bildiğini nasıl kullandığını ortaya koymaya odaklanacaktır. Bu doğrultuda sınavlarda “bağlam temelli sorular” ön planda olacak.
BAĞLAM TEMELLİ SORU NEDİR?
Bağlam temelli sorular; öğrencinin karşısına bir metin, günlük yaşam durumu, grafik ya da senaryo çıkaran ve bu durum üzerinden düşünmesini isteyen sorulardır. Bu sorularda amaç bilgiyi hatırlatmak değil, bilgiyi kullandırmaktır. Öğrenci, verilen durumu anlamadan soruyu doğru cevaplayamaz. Yani yüzeysel okuma yeterli olmaz.
BU SORULAR ÖĞRENCİDEN NE İSTER?
- Okuduğunu doğru ve dikkatli anlama
- Verilen bilgiler arasında ilişki kurma
- Gereksiz bilgiyi ayıklama
- Yorum yapma ve çıkarımda bulunma
- Problem durumuna çözüm üretme
Kısacası öğrenci sadece “bilen” değil, düşünen ve kullanan olmak zorundadır.
ÖĞRENCİLER NASIL HAZIRLANMALI?
Bu soru yapısına hazırlanırken şu noktalara dikkat edilmelidir:
- Okuma becerisi merkezde olmalı: Soruyu anlamadan çözmek mümkün değildir. Bu yüzden düzenli okuma ve anlamaya dayalı çalışmalar şarttır.
- Hızlı değil, doğru okuma alışkanlığı kazanılmalı: Sadece hızlı okumak yeterli değildir. Önemli olan okuduğunu doğru anlamaktır.
- Soru çözerken süreç odaklı olunmalı: Sadece doğru-yanlış takibi yapılmamalı. “Bu soruyu neden yanlış yaptım?” sorusu sorulmalıdır.
- Farklı tarz sorularla çalışılmalı: Tek tip, ezbere dayalı sorular bu sisteme hazırlamaz. Yorum ve analiz gerektiren sorulara ağırlık verilmelidir.
- Paragraf ve anlam çalışmaları ihmal edilmemeli: Bu yeni sistemde Türkçe becerisi, tüm derslerin temelidir.
VELİLER NELERE DİKKAT ETMELİ?
- Sadece çözülen soru sayısına odaklanılmamalı
- Öğrencinin anlama ve yorumlama becerisi takip edilmeli
- Okuma alışkanlığı desteklenmeli
- Deneme sonuçlarından çok, yapılan hataların nedenleri üzerinde durulmalı
SONUÇ: 2028 ve sonrası sınavlarda başarı; ezberden değil, anlama, yorumlama ve uygulama becerisinden geçecektir. Bu nedenle öğrencinin çalışma süreci, sadece bilgi öğrenmeye değil, bilgiyi kullanabilme becerisini geliştirmeye yönelik olmalıdır.
